De wereld verdient meer Makkum. De wereld verdient meer Cynthia.

Thema van de editie 2024 is:
‘Konst voedt ‘s menschen geluk’.

Dit is ook de naam van Makkumer dichtgenootschap dat zeer actief was rond de wisseling van de 18e en 19e eeuw. Cynthia Lenige, een echte dochter van Makkum, was al jong lid van dit genootschap. Er lopen parallellen met ons tijdsgewricht en het tijdsgewricht van Cynthia Lenige (1755-1780).  

Het was namelijk in de tijd van Cynthia ook onrustig in Nederland. Er waren geestdriftige discussies over wat democratie nu écht was en of er niet te veel naar een (economische en bestuurlijke) elite werd geluisterd. Er werd over nieuwe wetgeving gemord (de dienstplicht en belastingen lagen gevoelig, net als stiktof-gerelateerde wetgeving nu gevoelig ligt). Daarnaast werd gediscussieerd over de noodzaak om als Nederland met een buitenlandse oorlog bezig te zijn (de onafhankelijkheidsoorlog van de Verenigde Staten waar de Nederlandse Republiek aan “deel nam” door levering van geld en goederen. Hier loopt een parallel met de Oekraïne oorlog in onze tijd).  

Deze vraagstukken verdeelden de Nederlandse en Friese maatschappij. Net zo goed als deze onderwerpen, in een iets andere verschijningsvorm, mensen nu ook tegen elkaar opzet. Net als in de 18e eeuw, zien de Makkumers kunst ook als een middel om elkaar weer te treffen. Om samen schoonheid, maar ook de vragen die daar bij horen, te beleven. Kunst laat een mens twijfelen, maar het verbindt ook. Het onderwerp dat gelieerd is aan het enige Friese dichtgenootschap in de 18e eeuw, is ook een prachtig canvas voor andere onderwerpen. Waar nu wellicht alvast een fundament voor kan worden gelegd.  

Net als in de 18e eeuw, zien de Makkumers kunst ook als een middel om elkaar weer te treffen. Om samen schoonheid, maar ook de vragen die daar bij horen, te beleven. Kunst laat een mens twijfelen, maar het verbindt ook.

- Sietske Poepjes -
Bestuurslid Stichting Makkum Art

We denken dan aan meer kunstuitingen van minder dominante groepen. Cynthia was immers niet een persoon die bij de heersende blanke, mannelijke en hoog opgeleide elite hoorde. Daarnaast is het werk van Cynthia, die een dochter van een koopman was, een aanknopingspunt voor de positie van Nederlanders in de handelswereld. Hoe zuiver ging het er aan toe rondom slavenhandel, uitbuiting van sociaal zwakkeren? Kleine en ragfijne draadjes die bij een volgende editie tot een dikker touw kunnen worden gevlochten.  

Via workshops worden mensen van jong tot oud uitgenodigd. Zo leren we elkaar beter kennen en dit is een belangrijk middel tegen maatschappelijke vervreemding. Een proces dat we ons in Nederland niet kunnen veroorloven. Makkum Art kijkt niet alleen naar de eigen Makkumer, Friese of Nederlandse samenleving. We kijken ook voorbij de landsgrenzen en zijn de gastheer van buitenlandse kunstenaars. We hopen dat daar ook een kruisbestuiving plaats vindt. Zij brengen onze nieuwe beelden en geluiden. Wij brengen naar het buitenland onze manier van denken en voelen.  

Arjen Dijkstra, directeur van Fries historisch en letterkundig centrum Tresoar zal tijdens de opening van Makkum Art 2024 een introductie geven over het leven van Cynthia Lenige.

"Tresoar is een prachtig instituut", zegt Dijkstra. "Er ligt zoveel bewaard en het gaat over onze geschiedenis, dat maakt het zo mooi. Het gaat ook over onze literatuur. Fryslân heeft een rijke traditie, veel mensen hebben geschreven in het Fries. Dat wordt ook bewaard bij Tresoar en dat maakt met elkaar dat we verhalen kunnen vertellen over het Fries, Fryslân en de Friezen."